ASO Raporu: Türkiye’de Üniversite-Sanayi Bağında Dönüşüm Şart

Ankara Sanayi Odası, Türkiye’nin yükseköğretim yapısını uluslararası örneklerle karşılaştıran kapsamlı bir analiz yayımladı. “Üniversite-Sanayi Etkileşimi: Türkiye’de Derinlik ve Dönüşüm Arayışı” başlıklı raporda, üniversitelerin yalnızca eğitim veren kurumlar olmaktan çıkarak sanayinin stratejik teknoloji ortağına dönüşmesi gerektiği vurgulandı.

ASO Başkanı Seyit Ardıç, değerlendirmesinde sanayinin hızla dijitalleştiğine ve “Sanayi 4.0” ekseninde ilerlediğine dikkat çekerek, mevcut üniversite yapısının bu dönüşüme yeterince katkı sunmakta zorlanabileceğini ifade etti. Ardıç, “Üniversite 2.0 seviyesinde kalan bir sistem, Sanayi 4.0 sürecine etkin destek veremez” diyerek yapısal dönüşüm ihtiyacının altını çizdi.

Raporda Türkiye; Güney Kore, Almanya ve Amerika Birleşik Devletleri gibi ülkelerle karşılaştırıldı. Analizde; araştırma kapasitesi, nitelikli insan kaynağı yetiştirme, üniversite-sanayi iş birliği ve inovasyonun ticarileşmesi gibi temel kriterler esas alındı. Bulgular, Türkiye’nin yükseköğretime erişimde önemli ilerleme kaydettiğini ancak derinlik, teknoloji üretimi ve rekabet gücü açısından gelişime ihtiyaç duyduğunu ortaya koydu.

Raporda Detaylı Veriler de Yer Aldı

Verilere göre Türkiye’de akademisyen başına düşen öğrenci sayısı 32,1 seviyesinde bulunurken, bu oran Avrupa Birliği’nde 13,1, Almanya’da ise 7,1 olarak ölçülüyor. Ayrıca yıllık doktora mezunu sayısının Türkiye’de yaklaşık 10 bin 500 seviyesinde kaldığı, Almanya’da bu sayının 30 bine, ABD’de ise 75 bine ulaştığına dikkat çekiliyor.

Ardıç, Türkiye’nin son 30 yılda yükseköğretimde önemli bir niceliksel büyüme yakaladığını belirterek, artık odağın kalite ve yetkinlik artışına çevrilmesi gerektiğini vurguladı. Üniversitelerin; ileri araştırma, nitelikli insan kaynağı ve ticarileşebilir inovasyon üretme kapasitesiyle sanayinin doğrudan çözüm ortağı haline gelmesi gerektiğini ifade etti.

Raporda ayrıca üniversite-sanayi etkileşiminin yalnızca akademi ile üretim arasındaki bir bağ değil, aynı zamanda Türkiye’nin verimlilik artışı, rekabet gücü ve teknoloji geliştirme kapasitesini belirleyen kritik bir yapı olduğu değerlendirildi.

Çalışmada öne çıkan politika önerileri ise şöyle sıralandı: ileri araştırma altyapısının güçlendirilmesi, ara eleman yapısından ileri teknik uzman modeline geçiş, üniversite-sanayi iş birliklerinin kurumsal zemine oturtulması, inovasyonun ticarileşmesinin hızlandırılması, performans odaklı kaynak yönetimi ve Ankara merkezli bir inovasyon ekosisteminin geliştirilmesi.